عضو شورای عالی انجمن حسابداران خبره ایران گفت:«در ایران برعکس ساربان، کسبه جزء زیر فشار هستند و به درستی نیز اعتراض دارند. چون در مقابل مالیاتی که می دهند خدمات خاصی از دولت دریافت نمی کنند.»

غلامحسین دوانی، عضو شورای عالی انجمن حسابداران خبره ایران با حضور در کافه خبر درباره سیستم مالیاتی و فساد مالیاتی ایران گفت:«سیستم مالیاتی ایران می تواند اصلاح شود،ضمن اینکه در حال حاضر اصلاحات جدید نیز تصویب شده است.در تمامی دنیا هیچ کس با رضا و رقبت مالیات نمی دهد و طبیعتا مالیات پولی است که مردم خیلی علاقه ندارد،آنرا بپردازند.زیراسوال مردم این است که وقتی ما مالیات می دهیم دولت این پول را چه کار می کند؟اگر دولت ها در مقابل پولی که می گیرند پاسخ درستی بدهند و یا درست خرج کنند، مردم تشویق می شوند مالیات بدهند. اگر دولت در مقابل سئوالات مردم پاسخگو نباشد و هزینه هایی که می کنند هزینه های بی مورد باشد،آنگاه مردم تلاش می کنند مالیات ندهند و مالیات گریزی اتفاق می افتد.»

وی ادامه داد:« هم فرهنگ پرداخت مالیات در مردم ضعیف است و هم مالیات ستانی؛زیرا هیچ وقت بر مبنای عدالت مدیریت درست صورت نگرفته است. یعنی همیشه بیشترین فشار  بر روی اقشار پایین بوده است.به نظر می آید که دستگاه مالیات ستانی نمی تواند از اقشار با درآمدهای بالا مالیات بگیرد،در نتیجه فشارها متوسط قشر متوسط و پایین جامعه است، به همین علت هم صدای مردم درآمده است. به طور مثال افرادی با داشتن شماره اعتباری و چهار عدد کداقتصادی قلابی میلیارد ها معامله می کند. پیدا کردن آن ها کار سختی نیست. در ایران برعکس ساربان، کسبه جزء زیر فشار هستند و به درستی نیز اعتراض دارند. چون در مقابل مالیاتی که می پردازند،خدمات خاصی از دولت دریافت نمی کنند.»

دوانی افزود:« دولت ها در تمام دنیا خدمات متنوعی را ارائه می دهند و در قبال آن مالیات های بسیار سنگینی را دریافت می کنند.به طور مثال در کانادا حدود ۷۰ الی ۸۰ درصد درآمد دولت از طریق مالیات تامین می شود،در مقابل دولت خدمات بسیاری به مردم ارایه می دهد که از جمله آن می توان به  بهترین سیستم حمل و نقل، بهترین سیستم آموزشی دنیا و بهترین پوشش درمانی اشاره کرد که متاسفانه در ایران هیچ کدام از این  خدمات از سوی دولت ارایه نمی شود و روز به روز هم پوشش خدمات کم می شود ،در نیتجه مردم تلاش می کنند که مالیات نپردازند.»

راه حل چیست؟

دوانی  راه حل این بن بست را پاسخگویی دولت ذکر کرد و گفت:« راه حل این است که دولت در مقابل پولی که از مردم می گیرد پاسخگو باشند.دولت باید رسما اعلام کند که پولی که بابت مالیات دریافت می کند، ببه مردم گزارش بدهد. وظیفه دیوان محاسبات این است که اساسا درباره بودجه کشور به مردم گزارش بدهد. این آمار باید به مردم داده شود نه اینکه محرمانه فقط به مجلس  ارایه شود.اگر مردم آثار این بودجه را در شهرشان ببینند در خدمات عمومی ببینند تشویق می شوند که مالیات پرداخت کنند ولی از طریق حدیث و اخلاق در تلویزیون به مردم بودیم کسی مالیات بده نخواهند شد.»

دوانی  راه حل این بن بست را پاسخگویی دولت ذکر کرد و گفت:« راه حل این است که دولت در مقابل پولی که از مردم می گیرد پاسخگو باشند.دولت باید اعلام کند که پولی که بابت مالیات دریافت می کند، به مردم گزارش بدهد. وظیفه دیوان محاسبات این است که درباره هزینه کرد بودجه کشور به مردم گزارش بدهد. این آمار باید به مردم داده شود نه اینکه محرمانه فقط به مجلس  ارایه شود.اگر مردم آثار این بودجه را در زندگی وشهرشان ببینند یا در خدمات عمومی ببینند، تشویق می شوند که مالیات پرداخت کنند. ولی از طریق توصیه در رسانه، کسی مالیات نخواهد پرداخت.»

عضو شورای عالی انجمن حسابداران خبره ایران می گوید:« سیستم جامع مالیاتی کشور در سال ۲۰۰۴ طراحی شده است .این سیستم در همه جای دنیا یکسان است. همه جای دنیا این سیستم مالیات می گیرد اما در ایران جواب نداده است.چرا؟ به دلیل که ما می خواهیم عده زیادی را معاف کنیم .همین الان  ۴۰ درصد تولید ناخالص ملی مالیات نمی دهند.آقای عسگری رییس سازمان مالیاتی اخیرا گفته است ۲۰۰ هزار میلیارد تومان از درآمد کشور زیر چتر مالیاتی نیست .مالیات این درآمد حدود ۱۴ هزار میلیارد تومان می شود.سوال مردم این است که این افراد چه کسانی هستند که مالیات نمی دهند. درحالی که قانون مالیاتی تنها قانونی است که با حقوق بشر هم سو است . تنها قانونی است که شهروند ها را تقسیم نمی کند، به جنسیت مربوط نیست و زن و مرد نیم شناسد.وقتی می گوییم مودی مالیاتی، فارغ از هر جنسی که باشید، پرداخت مالیات یکسان است .

وی در پاسخ به سوال چرا در ایران دستگاه مالیات ستانی ضعیف عمل می کند؟ گفت:« برای اینکه دستگاه مالیات ستانی بخشی از دولت است و دولت عزم جدی برای برخورد با مالیات گریز ها ندارد. در حال حاضر حجم قاچاق در کشور ۲۵ میلیارد دلار برآورد می شود .طبیعتا وقتی که قاچاق وجود دارد،قاچاقچی نه حقوق گمرکی می پردازد  و نه مالیات می دهد. کل درآمد نفتی کشور ۳۰ میلیارد دلار است در حالی که برابر این رقم قاچاق صورت می گیرد.سئوال این است که  چطور می شود این حجم قاچاق وارد کشور شود و همه بدانند و در مجلس هم اعلام شود،اما چرا عزمی برای برخورد با قاچاق چی ها و مالیات گریزها نیست؟ هیچ کس برخورد نمی کند، روزانه هم بر حجم آن افزوده می شود.»

راههای مالیات گریزی

دوانی تاکید کرد:«ورود قاچاق مخل تولید کشور است چون نه تعرفه می دهد نه حقوق گمرکی . طبیعتا تولید کننده داخلی قادر به رقابت با آن نیست.همه می دانند  کالای وارداتی  از مبادی رسمی کشور وارد شده و حقوق گمرکی آن پرداخت شده است.اما متاسفانه قاچاق با فساد عجین شده است، فساد و قاچاق سبب شده است که بخش تولید کشور ضعیف شود .مادامی که بخش تولید ضعیف شود، پولی برای مالیات ندارد.»

وی افزود: «اگر مسئولین عزم جدی برای مالیات ستانی دارند، به نظر من باید معافیت مالیاتی نهاد برداشته شود.سال گذشته با وجودی که نمایندگان مجلس علاقه مند بودند، معافیت مالیاتی لغو شود. شورای نگهبان نپذیرفت و مجددا مشمول معافیت شد. چون نپرداختن مالیات یعنی فقدان شفاف سازی. اگر قرار باشد یک گروه مالیات ندهند، طبیعتا فشار مالیاتی بر روی گروهی است که مالیات می دهند.در نتیجه نارضایتی بوجود می آید و این ها نارضایتی ها سبب مالیات گریزی می شود.»

دوانی تصریح کرد:« نظام مالیاتی سالم  رابطه مستقیمی با اقتصاد شفاف دارد؛ همه جای دنیا اقتصاد شفاف یعنی اقتصادی که مالیات می دهد و جرایم مالیاتی جرایم جنایی محسوب می شوند. تا قبل از اصلاحیه جدید قانون مالیاتی، ما اصلا تعریفی برای جرم مالیاتی در کشور نداشتیم بنابراین اگر کسی نیز از پرداخت مالیات فرار می کرد یا درآمد خود را کتمان می کرد، هیچ اتفاقی نمی افتاد. کما اینکه در  دادگاه های اخیر فساد نفتی  و قبل از آن اختلاس ۳ هزار میلیادی کسی مدعی نشد که مالیات این درآمد ها چه می شود.در کشور های دیگر اگر اتفاقی مشابه این اتفاق بیفتد، سازمان مالیاتی به عنوان مدعی اصلی ظاهر می شود. در حالی که در این فساد ها سازمان مالیاتی اصلا مدعی نبوده است.»

عضو شورای عالی انجمن حسابداران خبره ایران یادآور شد:«اگر این اصلاحیه مالیاتی به درستی اجرا شود و دستورات مالیاتی به درستی اجرا شود، می تواند بخش های بسیار زیادی از حوزه مالیات گریز را وارد چتر مالیاتی کند. ولی نهاد ها به دلیل اینکه معافیت مالیاتی آنها قانونی است از این قانون مستثنی هستند.بنابراین اقتصاد ما در حوزه مالیات با دو گروه  مواجه است؛ یک گروه قانونی مالیات نمی دهند و گروه دیگر غیرقانونی . حجم این دو گروه حدود ۴۰ درصد تولید ناخالص کشور است.»

دوانی با بیان اینکه پیش بینی ها حکایت از آن دارد که تا سال ۲۰۲۰ قیمت نفت به ۷۰ دلار نمی رسد،گفت: « این در درحالی است که حداقل نیاز به ۲۰۰ میلیارد تومان پول در همین مدت برای اداره کشور داریم. دسترسی به چنین پولی تقریبا غیر ممکن است.حتی به نظر من هم سرمایه گذاری خارجی هم چنین پولی نمی آورد.بنابراین تنها راهی که دولت دارد این است که بر مالیات ها تکیه کند.اما مسلما راهش این نیست که به کسانی که قبلا مالیات داده اند، فشار مضاعف وارد شود. بلکه باید کسانی که مالیات نمی دهند، وارد چرخه مالیات دهی شوند.به نظر من دسترسی به درآمد های مالیاتی تا ۳ برابر از طریق شناسه مودیان جدید قابل دسترس است.یعنی امر بسیار بدیهی است که دسترسی به درآمد های مالیاتی تا حدود ۳ الی ۴ برابر امکان پذیر شود.»

منبع: خبرآنلاین

پرینت متن